اخبار محرمانه - باشگاه خبرنگاران / مقامهای آمریکایی پیشنویس بیانیهای در محکومیت تصمیم انگلیس، فرانسه و کانادا برای جلوگیری از واردات کالاهای شهرکهای اسرائیلی در کرانه باختری تهیه کردند، اما این بیانیه هرگز منتشر نشد.
باشگاه خبرنگاران جوان، اعظم پورکند - مقامهای آمریکایی در اوایل سپتامبر در قدس و واشنگتن پیشنویس بیانیهای را تهیه کردند که قرار بود به نام مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، منتشر شود و در آن برنامههای انگلیس، فرانسه و کانادا برای جلوگیری از واردات کالاهای شهرکهای اسرائیلی در کرانه باختری اشغالی محکوم شود.
این سند که تاریخ ۸ سپتامبر را داشت و پیشتر گزارش نشده بود، به گفته دو منبع، با هدایت «دیوید میلستین»، دستیار بانفوذ مایک هاکبی، سفیر آمریکا در اسرائیل، تهیه شده بود. در این پیشنویس پیشنهاد شده بود روبیو اقدامات این کشورها را مجموعهای از اقدامات خصمانه علیه اسرائیل توصیف کند که به یهودستیزی دامن میزند.
در این سند که رویترز آن را مشاهده کرده، آمده بود: «این اقدامات به شکلی غیرقابل قبول از الگوی تحریمها، عدم سرمایهگذاری و تحریمهای جنبش یهودستیزانه بایکوت، عدم سرمایهگذاری و تحریمها (BDS) الهام گرفتهاند.»
این بیانیه هرگز منتشر نشد.
سه فرد مطلع از این موضوع گفتند کاخ سفید و مدیران ارشد وزارت امور خارجه آمریکا از این بیانیه حمایت نکردند. این افراد به شرط ناشناس ماندن با رویترز صحبت کردند.
در عوض، روبیو روز ۸ سپتامبر و پیش از سفر به آمریکای لاتین، در گفتوگو با خبرنگاران در فلوریدا از انتقاد صریح از این تصمیم یا هر یک از کشورهای موردنظر خودداری کرد.
او گفت: «واضح است که ما کاری را که انگلیس انجام داد، انجام نخواهیم داد. ما امروز اطلاعیه آنها را دیدیم، اما در حال حاضر درباره آن نظری ندارم.»
این ماجرا نشاندهنده اختلاف فزاینده میان کاخ سفید و دیپلماتهای ارشد دولت ترامپ در اسرائیل درباره نحوه واکنش به گسترش شهرکسازیهای اسرائیلی در کابینه راستگرای بنیامین نتانیاهو است.
این موضوع همچنین شکاف ایدئولوژیک فزاینده در جریان راست آمریکا درباره حمایت از اسرائیل را برجسته میکند؛ شکافی که در شرایطی شکل گرفته است که نظرسنجیها از افزایش دیدگاههای نامطلوب نسبت به نزدیکترین متحد آمریکا در خاورمیانه، بهویژه در میان جمهوریخواهان جوانتر، حکایت دارد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اوایل سال جاری مخالفت خود را با گسترش شهرکسازیها اعلام کرده بود؛ اقدامی که به یکی از منابع فزاینده تنش با کشورهای عرب همسایه اسرائیل تبدیل شده است. با این حال، دولت او فشار چندانی بر اسرائیل برای تغییر سیاست خود وارد نکرده است.
این موضع ترامپ گاه او را در برابر هاکبی قرار داده است؛ هاکبی، کشیش باپتیست و از حامیان سرسخت شهرکسازیهاست و کرانه باختری را با نام کتاب مقدسی «یهودیه و سامره» مینامد؛ اصطلاحی که دولت اسرائیل از آن استفاده میکند، اما دولت آمریکا بهطور رسمی آن را نپذیرفته است.
میلستین، دستیار هاکبی، سال گذشته نیز از اعمال تحریمهای آمریکا علیه کل دیوان کیفری بینالمللی حمایت کرده بود تا این نهاد را به کنار گذاشتن اتهامات مربوط به جنایات جنگی علیه رهبران اسرائیل در ارتباط با جنگ غزه ترغیب کند؛ اقدامی که دولت ترامپ تاکنون انجام نداده است.
یک مقام ارشد آمریکایی در پاسخ به پرسشهای رویترز گفت این پیشنویس بدون مشورت با وزارت امور خارجه یا کاخ سفید تهیه شده بود.
سفارت آمریکا نیز پرسشهای رویترز، از جمله درخواست برای اظهارنظر هاکبی و میلستین، را به وزارت امور خارجه ارجاع داد. کاخ سفید نیز به درخواست برای اظهارنظر پاسخ نداد.
تردید درباره حمایت عمومی آمریکا از اسرائیل
حمایت عمومی در آمریکا از اسرائیل از زمان آغاز جنگ غزه در سال ۲۰۲۳ کاهش یافته است، بهویژه در میان دموکراتها. نظرسنجی دانشگاه کوئینیپیاک در ماه ژوئن نشان داد ۴۸ درصد از رأیدهندگان و ۶۶ درصد از دموکراتها معتقدند آمریکا بیش از حد از اسرائیل حمایت میکند. این ارقام در سال ۲۰۱۷، زمانی که این پرسش برای نخستین بار مطرح شد، بهترتیب ۱۶ و ۲۰ درصد بود.
بر اساس نظرسنجی مرکز پژوهشی پیو در اواخر ماه مارس، در حالی که اکثریت بزرگی از جمهوریخواهان ۵۰ ساله و بالاتر دیدگاه مثبتی نسبت به اسرائیل دارند، محافظهکاران جوانتر آمریکایی موضع انتقادیتری پیدا کردهاند. حدود ۵۷ درصد از جمهوریخواهان ۱۸ تا ۴۹ ساله دیدگاهی نامطلوب نسبت به اسرائیل داشتند؛ این رقم یک سال پیش ۵۰ درصد بود.
ترامپ در دسامبر سال گذشته، پس از دیدار با نتانیاهو، گفته بود که او و نخستوزیر اسرائیل درباره کرانه باختری «کاملاً همنظر نیستند». ترامپ همچنین در سپتامبر اعلام کرده بود که اجازه نخواهد داد اسرائیل این منطقه را به خاک خود ضمیمه کند.
اسرائیل از زمان جنگ اعراب و اسرائیل در سال ۱۹۶۷ کرانه باختری را در اختیار دارد. سازمان ملل متحد و اکثر کشورها شهرکهای اسرائیلی در این منطقه را بر اساس حقوق بینالملل حاکم بر اشغال نظامی، غیرقانونی میدانند. اسرائیل این دیدگاه را رد میکند و این منطقه را مورد مناقشه، نه اشغالشده، میداند.
خشونت شهرکنشینان یهودی علیه فلسطینیان در کرانه باختری امسال بهشدت افزایش یافته است؛ به گفته رویترز، برخی از آنها از حمایت کابینه راستگرای نتانیاهو برخوردارند؛ دولتی که شماری از وزیران آن نیز از شهرکنشینان هستند.
هاکبی پیشتر بهطور علنی این خشونتها را محکوم کرده و خواستار محاکمه عاملان شده است. او همچنین مدعی است شهرکنشینان خشن اقلیتی هستند و نماینده جامعه گستردهتر شهرکنشینان نیستند.
حدود ۵۰۰ هزار شهرکنشین اسرائیلی و ۳ میلیون فلسطینی در کرانه باختری زندگی میکنند؛ سرزمینی که فلسطینیان از مدتها پیش آن را همراه با غزه و قدس شرقی، بخشی از قلمرو کشور آینده خود میدانند.